Introitus
Ps. 24, 16 et 18
annotation: 6;
%%
(c4) RE(ffg)spi(f)ce(f) in(fg) me,(gff) *(,) et(fd~) mi(f)se(g)ré(ixgiH'G)re(g_[oh:h]f) me(f)i,(ixf_e/g!hwi) Dó(f)mi(f_[oh:h]g_[oh:h]f_[oh:h])ne :(f.) (;) quó(ixf!gwh'!iv)ni(h)am(h) ú(jjk)ni(j)cus(j.) (,) et(jh~) pau(jlk)per(j_i) sum(jlk) e(kjjh)go :(h.) (:) vi(h)de(j) hu(h)mi(h!jjj)li(g)tá(g!jjh)tem(g) me(fge/f_d)am,(dc..) (;) et(cd'f~) la(ffe)bó(ixeg!hvivGF')rem(f) me(ff/gf)um :(f.) (:) et(f) di(f)mít(gf/hg)te(f_e) (,) ó(fff)mni(dc)a(c.) pec(cd)cá(ffg)ta(f) me(ff/gf)a,(fe..) (;) De(ixgih)us(hjHG'hw!ivHG) me(fg!hvGF'g)us.(gf..) (::) <i>Ps.</i> Ad(fg) te(gf) Dó(gh)mi(h)ne(h) le(h)vá(h)vi(g) á(ixi)ni(h)mam(h) me(g)am :(f.) (:) * De(f)us(gh) me(hj)us,(g) in(f) te(f) con(f)fí(f)do,(f') non(g) e(fd)ru(f')bé(g)scam.(f.) (::) Gló(fg)ri(gf)a(gh) Pa(h)tri.(h) (::) E(f') u(g) o(fd) u(f') a(g) e.(f.) (::)
%%
(c4) RE(ffg)spi(f)ce(f) in(fg) me,(gff) *(,) et(fd~) mi(f)se(g)ré(ixgiH'G)re(g_[oh:h]f) me(f)i,(ixf_e/g!hwi) Dó(f)mi(f_[oh:h]g_[oh:h]f_[oh:h])ne :(f.) (;) quó(ixf!gwh'!iv)ni(h)am(h) ú(jjk)ni(j)cus(j.) (,) et(jh~) pau(jlk)per(j_i) sum(jlk) e(kjjh)go :(h.) (:) vi(h)de(j) hu(h)mi(h!jjj)li(g)tá(g!jjh)tem(g) me(fge/f_d)am,(dc..) (;) et(cd'f~) la(ffe)bó(ixeg!hvivGF')rem(f) me(ff/gf)um :(f.) (:) et(f) di(f)mít(gf/hg)te(f_e) (,) ó(fff)mni(dc)a(c.) pec(cd)cá(ffg)ta(f) me(ff/gf)a,(fe..) (;) De(ixgih)us(hjHG'hw!ivHG) me(fg!hvGF'g)us.(gf..) (::) <i>Ps.</i> Ad(fg) te(gf) Dó(gh)mi(h)ne(h) le(h)vá(h)vi(g) á(ixi)ni(h)mam(h) me(g)am :(f.) (:) * De(f)us(gh) me(hj)us,(g) in(f) te(f) con(f)fí(f)do,(f') non(g) e(fd)ru(f')bé(g)scam.(f.) (::) Gló(fg)ri(gf)a(gh) Pa(h)tri.(h) (::) E(f') u(g) o(fd) u(f') a(g) e.(f.) (::)
RÉSPICE in me, et miserére mei, Dómine: quóniam únicus et pauper sum ego: vide humilitátem meam, et labórem meum: et dimítte ómnia peccáta mea, Deus meus. Ps. ibid., 1-2 Ad te, Dómine, levávi ánimam meam: Deus meus, in te confído, non erubéscam. v. Glória Patri.
LOOK Thou upon me, O Lord, and have mercy on me; for I am alone and poor. See my abjection and my labor; and forgive me all my sins, O my God. Ps. To Thee, O Lord, have I lifted up my soul: in Thee, my God, I put my trust; let me not be ashamed. v. Glory be to the Father.
XVI
annotation: 3;%%(c4) KY(g)ri(hi)e(ii) *() e(g)lé(h_)i(i)son. (i.) <i>bis</i>(::)
Chrí(k)ste(ij) e(h)lé(h_)i(i)son. (i.) <i>bis</i>(::)
Ký(g)ri(hi)e(ii) e(g)lé(h_)i(i)son.(i.) (::)
Ký(g)ri(hi)e(ii) () e(g)lé(hj)i(h)son.(ig/hvGFE.) (::)
Chrí(k)ste(ij) e(h)lé(h_)i(i)son. (i.) <i>bis</i>(::)
Ký(g)ri(hi)e(ii) e(g)lé(h_)i(i)son.(i.) (::)
Ký(g)ri(hi)e(ii) () e(g)lé(hj)i(h)son.(ig/hvGFE.) (::)
Collecta
Deus, cuius providéntia in sui dispositióne non fállitur, † te súpplices exorámus, * ut nóxia cuncta submóveas, et ómnia nobis profutúra concédas. Per Dóminum.
O God, whose providence never errs in His purposes, we humbly pray that Thou shalt remove all harm, and grant us all useful things.
Lectio I
lnitium Epístolæ secúndæ beáti Pauli apóstoli ad Timótheum (2 Tim 1, 1-3. 6-12)
Paulus, apóstolus Christi Iesu per voluntátem Dei secúndum promissiónem vitæ, quæ est in Christo Iesu, Timótheo caríssimo fílio: grátia, misericórdia, pax a Deo Patre et Christo Iesu Dómino nostro. Grátias ago Deo, cui sérvio a progenitóribus in consciéntia pura, quod sine intermissióne hábeo tui memóriam in oratiónibus meis nocte ac die. Propter quam causam admóneo te, ut resúscites donatiónem Dei, quæ est in te per impositiónem mánuum méarum; non enim dedit nobis Deus Spíritum timóris sed virtútis et dilectiónis et sobrietátis. Noli itáque erubéscere testimónium Dómini nostri neque me vinctum eius, sed collabóra evangélio secúndum virtútem Dei, qui nos salvos fecit et vocávit vocatióne sancta, non secúndum ópera nostra sed secúndum propósitum suum et grátiam, quæ data est nobis in Christo Iesu ante témpora sæculária; manifestáta autem nunc per illustratiónem salvatóris nostri Iesu Christi, qui destrúxit quidem mortem, illuminávit autem vitam et incorruptiónem per evangélium, in quo pósitus sum ego prædicátor et apóstolus et doctor. Ob quam causam étiam hæc pátior, sed non confúndor; scio enim, cui crédidi, et certus sum quia potens est depósitum meum serváre in illum diem.
Verbum Dómini. r. Deo grátias.
Word of the Lord. r. Let us give thanks to God.
Graduale
Ps. 54, 23, 17, 18 et 19
annotation: 7;
%%
(c3) IA(ehf)cta(efED.) *(,) co(e)gi(fh)tá(h)tum(hf~) tu(hi!kkvI'G//ijhhg)um(h.) (,) in(h) Dó(hi/jk)mi(j)no,(i.) (;) et(h) i(i)pse(h) te(h_g/h_g/hjIG'hvF'Effe/ff) (,) (ef!hhhfhvvGF'he//fvEDe[ll:1]d..) (;) e(e.f!gwh!ivH//E.f'/gef)nú(cd)tri(e)et.(e./ih/ie..) (,) (igijkIG.hig'hvF'Ef_gffe.) (::) v/. Dum(e) cla(hh)má(hi)rem(hh/ig'/hiffe.) (,) ad(eh) Dó(hi)mi(i)num,(ijI'H[oll:0;0.94cm]/l_k//jlkk/iji.) (:) ex(f)au(hh)dí(hi)vit(hh/ig'/hiffe.) (,) vo(hh)cem(h) me(hv.gh/ih/ij)am(i.) (;) ab(i) his(ikjikJI'ig//hih/iffe.) (;) qui(ef) ap(e)pro(ef)pín(e)quant(ef'h) *() mi(hv.gh/ihi)hi.(ie..) (,) (igijki./jkJ'Ijh/iig./hig'hvFEfde.) (,) (hhvF'EfvD[ull:0]B.1ehf/gffe.) (::)
%%
(c3) IA(ehf)cta(efED.) *(,) co(e)gi(fh)tá(h)tum(hf~) tu(hi!kkvI'G//ijhhg)um(h.) (,) in(h) Dó(hi/jk)mi(j)no,(i.) (;) et(h) i(i)pse(h) te(h_g/h_g/hjIG'hvF'Effe/ff) (,) (ef!hhhfhvvGF'he//fvEDe[ll:1]d..) (;) e(e.f!gwh!ivH//E.f'/gef)nú(cd)tri(e)et.(e./ih/ie..) (,) (igijkIG.hig'hvF'Ef_gffe.) (::) v/. Dum(e) cla(hh)má(hi)rem(hh/ig'/hiffe.) (,) ad(eh) Dó(hi)mi(i)num,(ijI'H[oll:0;0.94cm]/l_k//jlkk/iji.) (:) ex(f)au(hh)dí(hi)vit(hh/ig'/hiffe.) (,) vo(hh)cem(h) me(hv.gh/ih/ij)am(i.) (;) ab(i) his(ikjikJI'ig//hih/iffe.) (;) qui(ef) ap(e)pro(ef)pín(e)quant(ef'h) *() mi(hv.gh/ihi)hi.(ie..) (,) (igijki./jkJ'Ijh/iig./hig'hvFEfde.) (,) (hhvF'EfvD[ull:0]B.1ehf/gffe.) (::)
r. Iacta cogitátum tuum in Dómino: et ipse te enútriet. v. Dum clamárem ad Dóminum, exaudívit vocem meam ab his, qui appropínquant mihi.
r.CAST thy care upon the Lord and He shall sustain Thee. v. When I cried to the Lord He heard my voice, from them that draw near to me.
Allelúia
Hallelujah
Ps. 7, 12
annotation: 8;
%%
(c4) AL(g)le(g)lú(gvvE'Dgh){ia}.(g.) *(;) (de//dec./g_[uh:l]h//gihgiHG'g) (,) (fghj_hjv.ijHG.) (;) (fghj_h/!kv.jlKJ'jvI'HG'g) (,) (fghkvJI//gjh/ihhg.) (::) v/. De(g)us(gh) iu(ggg)dex(d) iu(ev.dec./g!hwi_[oh:h]hivHG'h)stus,(g.) (;) for(gfde~)tis(ev.dec.) et(gh'i~) pá(i)ti(h!iwj!kvJH'GF'g)ens :(g.) (:) num(i)quid(g) i(h!iwj)ra(jvIH)scé(fh/jh/ig)tur(g.) *(;) per(f) sín(f!h'j)gu(ih)los(ji) di(hg)es?(g.) (,) (fghj_hjv.ijHG.) (;) (fghj_hkv.jlKJ'jvI'HG'g) (,) (fgh!kvJI//gjh/!ihhg.) (::)
%%
(c4) AL(g)le(g)lú(gvvE'Dgh){ia}.(g.) *(;) (de//dec./g_[uh:l]h//gihgiHG'g) (,) (fghj_hjv.ijHG.) (;) (fghj_h/!kv.jlKJ'jvI'HG'g) (,) (fghkvJI//gjh/ihhg.) (::) v/. De(g)us(gh) iu(ggg)dex(d) iu(ev.dec./g!hwi_[oh:h]hivHG'h)stus,(g.) (;) for(gfde~)tis(ev.dec.) et(gh'i~) pá(i)ti(h!iwj!kvJH'GF'g)ens :(g.) (:) num(i)quid(g) i(h!iwj)ra(jvIH)scé(fh/jh/ig)tur(g.) *(;) per(f) sín(f!h'j)gu(ih)los(ji) di(hg)es?(g.) (,) (fghj_hjv.ijHG.) (;) (fghj_hkv.jlKJ'jvI'HG'g) (,) (fgh!kvJI//gjh/!ihhg.) (::)
r. Allelúia. v. Deus iudex iustus, fortis et pátiens, numquid iráscitur per síngulos dies ?
r. Alleluia. v. God is a just judge, strong and patient; is He angry every day? Alleluia.
Evangelium
v. Dóminus vobíscum. r. Et cum spíritu tuo.
v. The Lord be with you. r. And with your spirit.
Mc 12,18-27
r. Glória tibi Dómine.
r. Glory be to Thee, O Lord..
In illo témpore: Véniunt ad Iesum sadducǽi, qui dicunt resurrectiónem non esse, et interrogábant eum dicéntes: “ Magíster, Móyses nobis scripsit, ut si cuius frater mórtuus fúerit et relíquerit uxórem et fílium non relíquerit, accípiat frater eius uxórem et resúscitet semen fratri suo. Septem fratres erant: et primus accépit uxórem et móriens non relíquit semen; et secúndus accépit eam et mórtuus est, non relícto sémine; et tértius simíliter; et septem non reliquérunt semen. Novíssima ómnium defúncta est et múlier. In resurrectióne, cum resurréxerint, cuius de his erit uxor? Septem enim habuérunt eam uxórem ”. Ait illis Iesus: “ Non ídeo errátis, quia non scitis Scriptúras neque virtútem Dei? Cum enim a mórtuis resurréxerint, neque nubent neque nubéntur, sed sunt sicut ángeli in cælis. De mórtuis autem quod resúrgant, non legístis in libro Móysis super rubum, quómodo díxerit illi Deus inquiens: “Ego sum Deus Abraham et Deus Isaac et Deus Iacob”? Non est Deus mortuórum sed vivórum! Multum errátis ”.
Verbum Dómini. r. Laus tibi, Christe.
Word of the Lord. r. Praise be to Thee, O Christ.
Offertorium
Ps. 9, 11-12 et 13
annotation: 3;
%%
(c4) SPE(gh/jij)rent(i) in(ij~) te(i.) *(,) o(ikj)mnes,(i./jjj) qui(h) no(ghg)vé(h)runt(hi/jhhg.) (,) no(gh/jij)men(j) tu(j_h/k_[hl:1]j)um,(j) Dó(i)mi(ikJ'I)ne :(i.) (:) quó(g)ni(hih)am(hi) non(gh'j) de(jjjvIH)re(ghG'F)lín(gh)quis(ghggf.0) (,) quae(g)rén(gh/jij)tes(g./h!iw!jvIHivHG'h) te :(hg..) (:) psál(gh'/ji~)li(jjj)te(h) Dó(j.h!iwj)mi(ghGF'g)no,(gf..) (;) qui(g) há(gh/i.h!iw!jvI'HG')bi(g)tat(gh/i.h!iw!jvI'HG.) (,) in(g.h!iw!jvIH) Si(f_[oh:h]g_[oh:h]f_[oh:h])on :(fff) (:) quó(e[ll:1]d)ni(g)am(g) non(gh/ihi) est(g_[uh:l]h) ob(f)lí(efghgh)tus(fdf.) (,) o(c)ra(d)ti(f)ó(f_eg//hhj)nem(gh) páu(e)pe(egF'E)rum.(e.) (::)
%%
(c4) SPE(gh/jij)rent(i) in(ij~) te(i.) *(,) o(ikj)mnes,(i./jjj) qui(h) no(ghg)vé(h)runt(hi/jhhg.) (,) no(gh/jij)men(j) tu(j_h/k_[hl:1]j)um,(j) Dó(i)mi(ikJ'I)ne :(i.) (:) quó(g)ni(hih)am(hi) non(gh'j) de(jjjvIH)re(ghG'F)lín(gh)quis(ghggf.0) (,) quae(g)rén(gh/jij)tes(g./h!iw!jvIHivHG'h) te :(hg..) (:) psál(gh'/ji~)li(jjj)te(h) Dó(j.h!iwj)mi(ghGF'g)no,(gf..) (;) qui(g) há(gh/i.h!iw!jvI'HG')bi(g)tat(gh/i.h!iw!jvI'HG.) (,) in(g.h!iw!jvIH) Si(f_[oh:h]g_[oh:h]f_[oh:h])on :(fff) (:) quó(e[ll:1]d)ni(g)am(g) non(gh/ihi) est(g_[uh:l]h) ob(f)lí(efghgh)tus(fdf.) (,) o(c)ra(d)ti(f)ó(f_eg//hhj)nem(gh) páu(e)pe(egF'E)rum.(e.) (::)
Sperent in te omnes, qui novérunt nomen tuum, Dómine: quóniam non derelínquis quæréntes te: psállite Dómino, qui hábitat in Sion: quóniam non est oblítus oratiónes páuperum.
LET them trust in Thee, all who know Thy name, O Lord: for Thou hast not forsaken them that seek Thee: sing ye to the Lord, who dwelleth in Sion: for He hath not forgotten the cry of the poor.
Super oblata
Stans postea in medio altaris, versus ad populum, extendens et iungens manus, dicit:
After this, standing in the center of the altar, facing the people, extending and then joining his hands, he said:
Oráte, fratres, ut meum ac vestrum sacrifícium acceptábile fiat apud Deum Patrem omnipoténtem.
Pray, brethren, that my sacrifice and yours may be acceptable to God, the almighty Father.
Populus surgit et respondet:
The people rise and reply:
Suscípiat Dóminus sacrifícium de mánibus tuis ad laudem et glóriam nóminis sui, ad utilitátem quoque nostram totiúsque Ecclésiæ suæ sanctæ.
May the Lord accept the sacrifice at your hands for the praise and glory of his name, for our good and the good of all his holy Church.
In tua pietáte confidéntes, Dómine, cum munéribus ad altária veneránda concúrrimus, ut, tua purificánte nos grátia, iísdem quibus famulámur mystériis emundémur. Per Christum.
v. Dóminus vobíscum. r. Et cum spíritu tuo.
v. The Lord be with you. r. And with your spirit.
v. Sursum corda. r. Habémus ad Dóminum.
v. Lift up your hearts. r. We lift them up to the Lord.
v. Grátias agámus Dómino Deo nostro. r. Dignum et iustum est.
v. Let us give thanks to the Lord our God. r. It is right and just.
PRÆFATIO COMMUNIS III
Laudes Deo pro creatione et reformatione hominis
Vere dignum et iustum est, æquum et salutáre, nos tibi semper et ubíque grátias ágere: Dómine, sancte Pater, omnípotens ætérne Deus:
Qui per Fílium dilectiónis tuæ, sicut cónditor géneris es humáni, ita benigníssimus reformátor. Unde mérito tibi cunctæ sérviunt creatúræ, te redémpti rite colláudant univérsi, et uno Sancti tui te corde benedícunt.
Quaprópter et nos cum ómnibus te Angelis celebrámus, iucúnda semper confessióne dicéntes:
Sanctus, Sanctus, Sanctus Dóminus Deus Sábaoth...
XVI
annotation: 2;%%(f3) SAN(h)ctus,(fe) *(,) San(f)ctus,(hg) (,) San(f')ctus(e) (,) Dó(fh)mi(h)nus(h.) De(hg)us(f') Sá(g)ba(hi)oth.(i.) (:) Ple(i')ni(i) sunt(j') cae(i)li(h') et(h) ter(hg)ra(f.) gló(g')ri(f)a(e) tu(fg)a.(g.) (:) Ho(i')sán(i)na(iivHG') in(g) ex(gf)cél(ghi)sis.(hg..) (:) Be(g')ne(i)dí(ij)ctus(i') qui(h) ve(hg)nit(f.) (,) in(h) nó(ghi)mi(hg)ne(fe) Dó(fg)mi(g)ni.(g.) (:) Ho(i')sán(i)na(iivHG') in(g) ex(gf)cél(e.f!gwh)sis.(gf..) (::)
XVI
annotation: 2;%%(c4) A(eg)gnus(f) De(fe)i,(cd!eved.0) *(,) qui(e') tol(g)lis(gh) pec(h')cá(h)ta(hg) mun(higg)di :(e.) (;) mi(g')se(f)ré(fe)re(dc) no(efd)bis.(d.) (::)
A(e')gnus(g) De(gh)i,(h.) *(,) qui(h) tol(h')lis(h) pec(hg)cá(gi)ta(i) mun(hi)di :(h.) (;) mi(h)se(hg)ré(h)re(hih) no(gf)bis.(e.) (::)
A(eg)gnus(f) De(fe)i,(cd!eved.0) *(,) qui(e') tol(g)lis(gh) pec(h')cá(h)ta(hg) mun(higg)di :(e.) (;) do(g')na(f) no(fe)bis(dc) pa(efd)cem.(d.) (::)
A(e')gnus(g) De(gh)i,(h.) *(,) qui(h) tol(h')lis(h) pec(hg)cá(gi)ta(i) mun(hi)di :(h.) (;) mi(h)se(hg)ré(h)re(hih) no(gf)bis.(e.) (::)
A(eg)gnus(f) De(fe)i,(cd!eved.0) *(,) qui(e') tol(g)lis(gh) pec(h')cá(h)ta(hg) mun(higg)di :(e.) (;) do(g')na(f) no(fe)bis(dc) pa(efd)cem.(d.) (::)
Communio
Communion
Ps. 16, 6
annotation: 8;
%%
(c4) E(fg)go(gh) cla(h)má(hfg)vi,(ge/fd.) (;) * quó(fg)ni(g)am(gh) ex(g)au(hi~)dí(iij)sti(hk) me(k) De(ij)us :(ih..) (:) in(j)clí([oll:1{0]jl)na(klk[oll:}]) au(ji~)rem(j) tu(klK'J)am,(jh__) (;) et(ji) ex(j)áu(k_[hl:1]i/jk~)di(h_g) (,) ver(fvE'D//geg)ba(g) me(ghg___)a.(g.) (::)
%%
(c4) E(fg)go(gh) cla(h)má(hfg)vi,(ge/fd.) (;) * quó(fg)ni(g)am(gh) ex(g)au(hi~)dí(iij)sti(hk) me(k) De(ij)us :(ih..) (:) in(j)clí([oll:1{0]jl)na(klk[oll:}]) au(ji~)rem(j) tu(klK'J)am,(jh__) (;) et(ji) ex(j)áu(k_[hl:1]i/jk~)di(h_g) (,) ver(fvE'D//geg)ba(g) me(ghg___)a.(g.) (::)
Ego clamávi, quóniam exaudísti me, Deus: inclína aurem tuam, et exáudi verba mea.
I HAVE cried, for Thou, O God, hast heard me: O incline Thine ear unto me, and hear my words.
Vel:
Or:
Communio
Communion
Marc. 11, 24
Mark 11:24
annotation: 1;
%%
(c4) A(cd)men(ixdh'!iv) di(h)co(g) vo(jijh)bis,(h.) (,) * quid(h)quid(g) o(f)rán(h)tes(f) pé(ghg)ti(fg)tis,(g.) (;) cré(ixhih)di(g)te(f) qui(fg)a(f) ac(f)ci(f)pi(f)é(ixfg!hiHF'g)tis,(f.) (;) et(hhV!gh~) fi(fg'h)et(ffe) vo(de!fvED'e)bis.(e[ll:1]d..) (::)
%%
(c4) A(cd)men(ixdh'!iv) di(h)co(g) vo(jijh)bis,(h.) (,) * quid(h)quid(g) o(f)rán(h)tes(f) pé(ghg)ti(fg)tis,(g.) (;) cré(ixhih)di(g)te(f) qui(fg)a(f) ac(f)ci(f)pi(f)é(ixfg!hiHF'g)tis,(f.) (;) et(hhV!gh~) fi(fg'h)et(ffe) vo(de!fvED'e)bis.(e[ll:1]d..) (::)
Amen dico vobis, quidquid orántes pétitis, crédite quia accipiétis, et fiet vobis.
AMEN I say to you, whatsoever you ask when you pray, believe that you shall receive, and it shall be done to you.
Post communionem
Rege nos Spíritu tuo, quǽsumus, Dómine, quos pascis Fílii tui Córpore et Sánguine, ut te, non solum verbo neque lingua, sed ópere et veritáte confiténtes, intráre mereámur in regnum cælórum. Per Christum.
Ad Missam lectam:
Ant. ad introitum
Ant. ad entrance
Cf. Ps 24, 16.18
Réspice in me, et miserére mei, Dómine, quóniam únicus et pauper sum ego. Vide humilitátem meam et labórem meum, et dimítte ómnia peccáta mea, Deus meus.
Ant. ad communionem
Ant. at communion
Cf. Ps 16, 6
Ego clamávi, quóniam exaudísti me, Deus: inclína aurem tuam, et exáudi verba mea.
I HAVE cried, for Thou, O God, hast heard me: O incline Thine ear unto me, and hear my words.
Vel:
Mc 11, 23.24
Amen dico vobis, quidquid orántes pétitis, crédite quia accipiétis, et fiet vobis, dicit Dóminus.
AMEN I say to you, whatsoever you ask when you pray, believe that you shall receive, and it shall be done to you.
The translations proposed here have the sole purpose of a better understanding of the Latin text. They are not to be used in place of the official translations in the liturgy in the vernacular.